BKTD: Birleşik Konferans Tercümanları Derneği Nigâr Alemdar
Çeşitli mesleklere mensup kişiler ihtisaslaşmış oldukları konularını icra ederlerken ülkelerinde veya koca dünyada tek başlarına olsalardı acaba neler hissederlerdi, hiç düşündünüz mü? Böyle bir farazi dünyada akla ilk gelen, "Oh ne güzel, konumda tek tabancayım. İstediğim gibi at koşturur, kendi kurallarımı kendim kor, canımın istediğini yapar, istemediğini yapmam. Kimse bana karışamaz, patronluk taslayamaz ve de denetleyemez. Performansım iyi de olsa, kötü de olsa alemin eli mecbur. Tabii, hizmetime ne fiyat koyarsam onu da çatır çatır alırım," diyen iyimser, hatta belki de fırsatçı bir yaklaşım olurdu. Bu madalyonun bir yüzü. Ya madalyonun öbür yüzü? Gene bu farazi dünyada, mesleğinde tek olan kişi, herhalde, arada bir kendini yapayalnız, korumasız, mesleki konularda dertleşebileceği, fikir alabileceği, işbirliği yapabileceği, rekabet edebileceği, kendi gelişmesine katkıda bulunabilecek veya kendisinin yetiştirebileceği biri olmadığından mutlak yakınırdı.
Meslek Kuruluşları Gerçek yaşamda ise, tarih boyunca insanlar hep bir araya gelmişler ve bilgilerini, tecrübelerini, ananelerini, güçlerini ve de varlıklarını birleştirmişlerdir. Osmanlıda loncaların, Anglo-Sakson dünyasında da "guild" denilen meslek gruplarının geçmişleri yüzlerce sene geriye gider. Günümüzde ise çağdaş demokratik toplumlarda mesleklerin temsil edildikleri dernekler, federasyonlar ve odalar bulunmakta. Bunların her biri sivil toplum kuruluşları olarak bir yandan temsil ettikleri mesleğin ilke ve standartlarını saptar ve uygulamaları denetlerken, diğer taraftan da üyelerinin çalışma koşullarını iyileştirmeye gayret eder, üçüncü şahıslar karşısındaki haklarını korur, onların meslek içi eğitim konularına da eğilirler. Aralarındaki "dernek" veya "oda" gibi işin farkları ise yasaların örgütlenme koşullarına getirmiş olduğu üye sayılan ile tanımlamalardan kaynaklanır. Üye sayısı az olan "dernek" olur; aynı konuda birkaç ayrı derneğin bir araya gelmesi sayılarını yeterince arttırabilirse o zaman "meslek odası" haline gelinebilir vs. Türkiye'de profesyonel konferans tercümanlarının sayıca çok - az olduğu malum. Dolayısıyla bu mesleğin temsili de ancak bir dernek çatısı altında olabilmekte. Birleşik Konferans Tercümanları Derneği adı ile hizmet veren meslek kuruluşu da ülkemizde bu konudaki yegane yasal yapı. 1969 yılında Hasan Akbelen, Zeynep Bekdik, Ertem Betil, Ömer Bozkurt ve Melike Furgaç tarafından İstanbul'da kurulan Dernek, uzun yıllar çok az üyeli olmanın tüm zorluklarını yaşadı. Konferans tercümanlığı mesleğinin Türkiye'deki uygulamasına uluslararası standartlar getirme mücadelesi vererek bu günlere geldi.
BKTD Dernek 1999'da adına "birleşik" kelimesini ekleyerek Birleşik Konferans Tercümanları Derneği (BKTD) oldu ve bir meslek kuruluşu olarak üye taba¬nını genişletti. Tüm diğer dernekler gibi Genel Kurul, Yönetim Kurulu, Denetleme Kurulu'na ek olarak BKTD ayrıca Etik Kurul, Meslek Koşulları Kurulu, Aday ve Yeterlilik Kurulu, Akademik Kurul ve Danışma Kurulu gibi mesleğin gereği olan "ciddiyet ve güvenilirlik" unsurlarını inceleyen ve denetleyen organlara sahiptir.
Kim nasıl üye olabilir? BKTD tüzüğüne göre,başvuracak adayın "en az bir yabancı dili çok iyi derecede bilen ve simültane çeviri yapma yeteneğine sahip" birisi olması gerekmektedir. Başvuranlar, Aday ve Yeterlilik Kurulu'nca konferans tercümanı olmak için gerekli dil bilgisi, simültane çeviri yeteneği, genel kültür ve güvenilirlik açısından sınanırlar. Aday ve Yeterlilik Kurulu'nca yatkınlıkları onaylanan ve Derneğin Meslek ilkelerini benimseyip bu ilkeler doğrultusunda çalışmayı kabul eden kişiler Yönetim Kurulu kararı ile Derneğe Aday Üye olabilirler...Yönetim Kurulu söz konusu aday üyenin durumunu değerlendirip tam üyeliğe geçirilmesini Genel Kurul'a önerir... Her Aday Üye, en az 100 gün konferans tercümanı (simültane olarak) çalışıp, çalıştığı her dil için en az iki Dernek üyesi konferans tercümanından referans aldıktan sonra, derneğin Tam Üyeliğine geçirilebilir... Bir Aday Üyenin Tam Üyeliğe kabulü konusunda Dernek Üyelerinden birinden yazılı itiraz gelmesi halinde, bu konu Genel Kurul öncesinde Yönetim Kurulu'nda mutlaka tekrar görüşülür.
Ant Titiz bir sınav ve inceleme sonrası BKTD üyeliğine kabul edilen konferans tercümanı Meslek Andı olarak şu metni tekrarlar: "Sorumluluk duygusu yüksek, ciddiyet sahibi, görevini müdrik ve kişilerin gizlilik duygularına saygılı bir KONFERANS TERCÜMANI olarak, görev almayı kabul ettiğim bir dilden diğerine tercüme gerektirecek her tür toplantıda bu görevi yeteneğimin elverdiği en üstün düzeyde yerine getireceğime; felsefi, siyasi ve diğer konulardaki kişisel inançlarım tercüme edilecek konuşma veya metinlerin içeriği ile çelişkili hatta bu içeriğe zıt olsa dahi, bu içeriği en doğru ve güvenilir biçimde aktaracağıma, verdiğim hizmet sırasında öğrenebileceğim veya elde edebileceğim her türlü gizli nitelikteki bilgi veya belgeyi kişisel yararım için kullanmayacağıma veya üçüncü kişilere iletmeyeceğime şerefim üzerine söz veririm."
Ve... Sık sık tekrarladığım gibi, her "tercümanım" diyen simültane çeviri yapamaz, yaparım diyenlerin de hepsi BKTD üyesi olabilecek nitelikte değildir. Konferanslarında simültane çeviri hizmeti talep eden işverenler için adeta bir TSE damgası güvencesi sunan Birleşik Konferans Tercümanları Derneği ve üyeleri hakkında daha fazla bilgi isteyenler bktd@bktd.org adresine yazabilirler.
|